Prelegenci

Czy bibliotekarz XXI wieku jest, a może powinien być bardziej kuratorem kultury, data stewardem, czy... influencerem? Odpowiedź brzmi: „tak". W erze bookmediów i przewijania treści na ekranie nasze regały – fizyczne i cyfrowe – stają się laboratoriami dialogu, w których algorytmy uczą się od ludzi empatii, a ludzie od algorytmów błyskawicznego wyszukiwania znaczeń.

W trakcie wystąpienia pokażę, jak połączyć tradycyjne kompetencje bibliotekarza z mocą sztucznej inteligencji, by skutecznie przyciągać nowych czytelników i utrzymywać relacje z obserwującymi, czytelnikami i przede wszystkim zachować pierwiastek ludzki w zalewie cyfrowych, sztucznych i generowanych za pomocą jednego kliknięcia treści.

Bibliotekarz, trener, edukator, animator kultury. Bibliotekarz roku 2019 SBP.

Interesuje się szeroko pojętymi nowymi technologiami i ich wykorzystaniem w instytucjach kultury. Uważa, że w kulturze jest miejsce na wirtualną rzeczywistość i sztuczną inteligencję.

W erze cyfrowego przebodźcowania i ciągłego scrollowania, fizyczne przestrzenie bibliotek zyskują nową wartość. Wśród studentów rośnie potrzeba bycia „tu i teraz" – bez powiadomień, bez presji like'ów, bez filtra. Autentyczność, relacje, emocje, to wartości, po które można przyjść do biblioteki.  
 
W swoim wystąpieniu opowiem o tym, jak Biblioteka Uniwersytetu Łódzkiego stała się przestrzenią dialogu. Szczególne miejsce poświęcę programowi ambasadorskiemu, dzięki któremu studenci stali się współtwórcami wydarzeń i wizerunku BUŁ, nie tylko w sieci. Będzie to opowieść o współpracy i komunikacji, która żyje i nie kończy się wyłącznie na like'u. 

Koordynatorka ds. promocji i popularyzacji wiedzy w Bibliotece Uniwersytetu Łódzkiego, specjalistka do spraw komunikacji i social media, graficzka i ilustratorka.

Planuje i organizuje wydarzenia naukowe i kulturalne, współpracuje z podmiotami zewnętrznymi w celu popularyzacji usług i wydarzeń realizowanych w Bibliotece UŁ. Prowadzi autorskie szkolenia z zakresu promocji, brandingu, zarządzania zespołem oraz myślenia projektowego. Absolwentka Akademii Fotografii w Warszawie, Dziennikarstwa i Komunikacji Społecznej oraz Studium Menedżerskiego Mini MBA na Uniwersytecie Łódzkim. Background artystyczny wykorzystuje do tworzenia nieszablonowych rozwiązań w promocji i komunikacji.

Czy da się przewidzieć, co stanie się viralem? Dlaczego świetne posty giną bez echa, a niektóre głupotki zdobywają miliony wyświetleń? To opowieść o tym, jak działają trendy w social mediach i jak bardzo są splecione z algorytmami, które niby „tylko liczą”, ale w rzeczywistości wpływają na nasz język, estetykę i społeczne nawyki.

Dla wszystkich, którzy chcą zrozumieć, czemu ludzie klikają – zanim jeszcze klikną.

Od lat buduje pozytywne doświadczenia w marketingu i tworzy piekielnie dobry marketing. Strateżka i marketerka, Brandwitch.pl. Co-founder i główna organizatorka CRASH Mondays. Opiekunka kierunku Brand Manager w Instytucie Marki Online i Komunikacji. Autorka książek „Strategiczne podejście do działania w social mediach” oraz „Zbuduj przyszłość swojej marki. Brand purpose krok po kroku”. TEDx speakerka. 

Ewangelizatorka strategii marketingowych i komunikacyjnych. Zafascynowana człowiekiem i jego emocjami oraz psychologicznym podejściem do marketingu. Z sukcesem od paru lat, tak w życiu zawodowym i jak i prywatnym, implementuje rozwiązania oparte na sztucznej inteligencji. Wdraża je w swojej agencji reklamowej, jak i u swoich Klientów – głównie w zakresie szeroko pojętych działań marketingowych. 

Z marketingiem związana od 14 lat. Od ponad 7 lat szkoli i prowadzi warsztaty. Na sali szkoleniowej, fizycznej jak i wirtualnej, spędziła już ponad 4000 godzin. Była trenerka w agencji Socjomania, gdzie szkoliła z mediów społecznościowych. Obecnie trenerka w IAB Polska oraz IT media. Współautorka kilku kursów e-learningowych. Szkoli  głównie w zakresie mediów społecznościowych, digital marketingu, strategii i customer experience, a od ponad dwóch lat generatywnej AI. 

Pracowała z takimi klientami jak: Pandora, Akamai, Venezia, Capgemini, PKL, DKMS, InPost, Pracuj.pl, eurobank, Zooksy, Hines, Nordea, mBank czy Lufthansa Global Services. Współtworzyła kampanie dla Akcja Menstruacja czy Polskie Stowarzyszenie Zero Waste.

W swoim wystąpieniu przedstawię koncepcję funkcjonowania biblioteki jako kluczowego dla lokalnej społeczności miejsca budowania („wytwarzania”) i podtrzymywania relacji. Relacje rozumiem przy tym bardzo szeroko – jako więzy wewnątrz instytucji (będące warunkiem sine qua non budowania jakichkolwiek połączeń biblioteki z otoczeniem), ale także jako rozmaite powiązania zewnętrzne: czytelnicze, dialogiczne, komunikacyjne, wizerunkowe. Kategoria relacji z rozmaitymi dyskursami – polem literackim, społecznością lokalną, instytucjami samorządu i kultury, wreszcie mieszkańcami miasta i regionu – jest, w moim przekonaniu, podstawową figurą obecności biblioteki w przestrzeni realnej i symbolicznej.

Osobny wątek poświęcony będzie zasadniczej idei – swego rodzaju ramie narracyjnej – która stanowić powinna źródło i komunikacyjne spoiwo wszelkich działań instytucji. Przybliżę ideę, z której wyrastają różnorodne aktywności, podejmowane przez Bibliotekę Śląską – opowiem zatem o opowieści, wedle której próbujemy działać. 
Wreszcie omówię narzędzia komunikacyjne, które pozwalają nam o Bibliotece Śląskiej opowiadać odbiorcom i odbiorczyniom. Przybliżę narzędzia komunikacyjne, dzięki który udało nam się poprawić działania w obszarze komunikacji, a tym samym sprawić, że Biblioteka Śląska postrzegana jest nie tylko jako miejsce, do którego się przychodzi, ale też Miejscem, z którego się mówi. Albo – z którego prowadzi się dialog. 

Spróbuję zatem pokazać drogę wiodącą od idei do konkretnych działań komunikacyjnych, od narracji do jej – by tak rzec – instytucjonalnych wcieleń, od figur symbolicznych do realnych.

Wykładowca Uniwersytetu Śląskiego, dyrektor Biblioteki Śląskiej w Katowicach, filolog, dr nauk humanistycznych w zakresie literaturoznawstwa, krytyk literacki, menadżer kultury, aktywista czytelniczy, ekspert w dziedzinie komunikacji społecznej. Współtwórca i dyrektor programowy Festiwalu Literackiego Żar Literatury. Przez niemal dekadę był rzecznikiem prasowym i zarządzał departamentami komunikacji społecznej w kilku instytucjach samorządowych. 

Zajmuje się literaturą XX wieku, współczesną prozą polską i melancholią. Autor wielu esejów, recenzji i rozmów z pisarzami, publikowanych, między innymi, w „Twórczości”, „Kontekstach”, „FA-arcie”, „Kresach”, „Pograniczach”, „Więzi”, „Nowych Książkach”. Pisał także dla „Tygodnika Powszechnego”, „Polityki”, „Rzeczpospolitej”, „Kultury Liberalnej” „Newsweeka” i „dwutygodnika”. Stały współpracownik miesięcznika „Znak”, gdzie najczęściej publikuje swoje rozmowy, eseje i teksty krytyczne. 

Wierzy, że literatura jest najlepszym narzędziem do interpretacji rzeczywistości. Dlatego niestrudzenie promuje czytanie i czytelnictwo – prowadzi i bierze udział w dyskusjach, debatach oraz spotkaniach autorskich z pisarkami i pisarzami. Czasami są to przedsięwzięcia bardzo kameralne, innym razem – największe festiwale w Polsce. Prowadzi też warsztaty czytania i pisania dla rozmaitych grup społecznych – między innymi dla seniorów, uczniów, osadzonych.

W dobie społeczeństwa obrazkowego biblioteki stają przed wyzwaniem dostosowania swojej obecności do dynamicznego świata mediów społecznościowych. Social media stwarzają nowe możliwości w popularyzowaniu czytelnictwa, budowania wizerunku instytucji oraz zachęcają do korzystania z usług bibliotecznych. W niniejszej pracy ukazano rolę social mediów jako narzędzi promocji, edukacji i budowania relacji z użytkownikami biblioteki. W pierwszej części omówione zostaną aktualne trendy w komunikacji wizualnej, ze szczególnym uwzględnieniem roli grafiki i wideo w przyciąganiu uwagi użytkowników. Następnie zaprezentowane zostaną praktyczne przykłady zastosowania tych narzędzi. Referat stanowi próbę pokazania, jak wykorzystać multimedia i animacje do promocji działań biblioteki, a także analizuje, w jaki sposób Biblioteka Uniwersytecka w Kielcach tworzy trendy w komunikacji wizualnej oraz jak wykorzystuje takie kanały jak Instagram, Facebook i Tik Tok, aby skutecznie docierać do odbiorców.

Wystąpienie będzie opowieścią o tym, jak Mediateka MeMo stała się integralną częścią miejskiej przestrzeni – nie tylko fizycznie, ale i kulturowo. Jako biblioteka zakorzeniona w centrum Łodzi, od początku stawiała na komunikację, która mówi językiem miasta – bez zadęcia, z wyczuciem lokalnego kontekstu, często w offowym klimacie.

Dzięki świadomemu budowaniu marki, autentyczności i współpracy z mieszkańcami, MeMo przeszła drogę „z OFF-u do mainstreamu” – pozostając sobą. W prezentacji pokażę konkretne działania z zakresu promocji, obecności w social mediach i współpracy z instytucjami miejskimi, które pozwoliły MeMo nie tylko zdobyć rozpoznawalność, ale też stać się miejscem ważnym dla lokalnej tożsamości.
To historia o tym, jak biblioteka może nie tyle komunikować się z odbiorcą, ile być głosem miasta – i jak storytelling, estetyka oraz poczucie humoru pomagają budować relację z odbiorcami na długo.

Anna Bartłomiejczyk – ukończyła dziennikarstwo i komunikację społeczną oraz filologię polską na Uniwersytecie Łódzkim. Od ośmiu lat zajmuje się tworzeniem w internecie treści związanych z literaturą. Współpracuje z wieloma polskimi wydawnictwami przy promocji czytelnictwa i marketingu książkowym. Recenzuje wewnętrznie m.in. dla Wydawnictwa Znak czy Wydawnictwa Poznańskiego. Regularnie bierze udział w targach książki oraz festiwalach literackich, zarówno w roli gościni, jak i prowadzącej spotkania autorskie i panele dyskusyjne. Otrzymała nagrodę w plebiscycie Opowiem ci w kategorii „BookTube”, była również nominowana na „Człowieka książki” w corocznym plebiscycie portalu LubimyCzytac.pl. We wrześniu 2022 roku dołączyła do zespołu bibliotekarzy, którzy otwierali Mediatekę MeMo – najnowocześniejszą filię Biblioteki Miejskiej w Łodzi. Tam odpowiedzialna jest za koordynację wydarzeń, promocję i social media. W roli pisarki zadebiutowała w 2020 roku i ma na koncie cztery napisane powieści. 

https://www.youtube.com/@Bestselerki

https://www.instagram.com/bestselerki

https://www.tiktok.com/@bestselerki

https://wydajenamsie.pl/autor/anna-bartlomiejczyk

Proponujemy symulację kreatywnego procesu – zebranie redakcyjne BuwLOGa (buwlog.uw.edu.pl). Naszym celem jest nie tylko przedstawienie statystyk, ale odtworzenie dynamiki tworzenia treści publikowanych na blogu Biblioteki Uniwersyteckiej w Warszawie. Pokażemy, jak z pozoru suche, specjalistyczne tematy, takie jak zbiory specjalne, procesy konserwatorskie, relacje z konferencji czy z realizacji bibliotecznych projektów, dają możliwość podniesienia własnych kompetencji i inspirują czytelniczą społeczność. 

W trakcie tego „spotkania” redakcyjnego zademonstrujemy wypracowany model komunikacji i relacji z autorami tekstów publikowanych na blogu, skupimy się na dwóch głównych filarach ponad 10-letniego nieprzerwanego działania BuwLOGa:

1. Wartość autodydaktyczna dla bibliotekarzy BUW: 
   • omówimy, jak wpisy blogowe stają się dokumentacją procesów i wyzwań – od digitalizacji po skomplikowane badania proweniencyjne,
   • pokażemy, jak dzielimy się wiedzą o dobrych praktykach, tworząc otwarte zasoby edukacyjne dla innych bibliotekarzy,
   • opowiemy, jak angażujemy specjalistów z BUW do tworzenia treści, co sprzyja wzajemnemu uczeniu się i budowaniu wewnętrznych kompetencji. To nie tylko promocja zewnętrzna, ale też platforma dla wewnętrznej wymiany wiedzy. 
2. Wspieranie popularyzacji wiedzy o dziedzictwie kulturowym:
   • na konkretnych przykładach pokażemy, jak wybieramy tematy, które rezonują z odbiorcami ze względu na swoją aktualność i opcje wykorzystania w badaniach czy publikacjach (cykle „Obiekt miesiąca”, „W domenie publicznej życie zaczyna się po 70.”),
   • zaprezentujemy, jak treści z bloga są adaptowane i promowane w innych kanałach komunikacji BUW (media społecznościowe, newslettery).

Dorota Bocian – Oddział Opracowania Zbiorów BUW, na blogu pisze z nerwem o nowościach w zbiorach biblioteki.

Barbara Chmielewska – kierowniczka Biblioteki Wydziału Psychologii, troszczy się na blogu o reprezentację informacji z bibliotek wydziałowych Uniwersytetu Warszawskiego.

Urszula Dragońska – kurator grafiki nowoczesnej i współczesnej Gabinetu Rycin BUW, w redakcji bloga czuwa nad publikacją tekstów w cyklu „Obiekt miesiąca” i o domenie publicznej.

Matylda Filas – kierowniczka Gabinetu Dokumentów Życia Społecznego BUW, odpowiedzialna za publikację relacji bibliotekarek i bibliotekarzy z pobytów zagranicznych i z konferencji.

Agnieszka Kościelniak-Osiak – kierowniczka Oddziału Promocji, Wystaw i Współpracy BUW, inicjatorka bloga BUW, koordynuje pracę redakcji i publikacje na blogu.

Urszula Szwed-Strych – Oddział Promocji, Wystaw i Współpracy BUW, sekretarz redakcji, wnikliwa redaktorka i korektorka tekstów.

Katowice zostały ogłoszone Europejskim Miastem Nauki 2024 (EMN 2024). Ten zaszczytny tytuł przyznawany jest przez organizację EuroScience we współpracy z Komisją Europejską.

Katowice, miasto położone we wschodniej części Górnego Śląska, jest siedzibą władz wojewódzkich oraz Górnośląsko-Zagłębiowskiej Metropolii. Wielu osobom kojarzy się głównie z działalnością przemysłową. Jednakże to właśnie w Katowicach swoje siedziby posiada siedem publicznych uczelni wyższych, których działalność wspiera przemysł, rozwój technologii, idei społeczno-ekonomicznych oraz kulturę. Należą do nich Akademia Sztuk Pięknych (ASP), Akademia Wychowania Fizycznego (AWF), Akademia Muzyczna oraz Uniwersytet Śląski (UŚ), Śląski Uniwersytet Medyczny (ŚUM) i Uniwersytet Ekonomiczny (UE). Rok 2024 był poświęcony inicjatywom skoncentrowanym wokół działań wspomnianych uczelni na rzecz miasta Katowice, które zyskało zaszczytne miano Europejskiego Miasta Nauki. Uniwersytet Śląski zapoczątkował powstanie konsorcjum, którego celem było utworzenie cyklu wydarzeń nazwanych „50 Tygodni w Mieście Nauki”. Nad organizacją tak dużego przedsięwzięcia pracowała społeczność akademicka wszystkich siedmiu uczelni publicznych, w tym takie jednostki ogólnouczelniane jak biblioteki. Inicjatywa miała na celu promowanie Katowic jako ważnego centrum nauki, innowacji i kultury we współczesnej Europie poprzez organizację tematycznych wydarzeń skierowanych do szerszego grona odbiorców. W trakcie całego roku odbywały się liczne konferencje naukowe, warsztaty, seminaria i wykłady, które gromadziły naukowców, badaczy, studentów i przedstawicieli branży innowacyjnej, propagując naukę wśród społeczności lokalnej. Programowo każdy z Tygodni Nauki w 2024 roku posiadał swoją nazwę, a zarazem motyw przewodni.

Referat stanowi przegląd wydarzeń promocyjnych, organizowanych przez bibliotekę, próbę podsumowania podjętych działań oraz przedstawienia biblioteki jako instytucji nauki i kultury otwartej na użytkownika z różnymi potrzebami.

Katarzyna Cukierska – bibliotekarka z 20-letnim stażem. Od początku swojej drogi zawodowej związana ze środowiskiem akademickim (AWF Katowice, Uniwersytet Śląski, od ponad 3 lat w ŚUM). Wieloletni pracownik Działu Udostępniania Zbiorów (od 2006 r.), Działu Informacji Naukowej (od 2022 r.) oraz Działu Bibliografii i Bibliometrii (od 2023 r.). Członek Zespołu Redakcyjnego strony internetowej Biblioteki ŚUM. Redaktor współodpowiedzialny za prowadzenie profilu FB Biblioteki (tworzenie grafik i treści medialnych) i promocję wydarzeń oraz udział w kampaniach informacyjnych o zasięgu lokalnym i ogólnopolskim.
Dotychczas zajmowała się przygotowywaniem i prowadzaniem szkoleń bibliotecznych dla studentów oraz pracowników naukowych. Jednocześnie tworzyła przewodniki i materiały anglojęzyczne wspomagające działalność naukową Uniwersytetu. Stale poszerza swoje kompetencje o nowe umiejętności, angażując się w działania promocyjne Biblioteki ŚUM. Współprowadziła kampanię informacyjno-szkoleniową w ramach Turnieju Bibliotek Akademickich (2022 r.) firmy EBSCO oraz promowała wybrane Tygodnie Nauki w ramach Europejskiego Miasta Nauki w Katowicach (EMN 2024). Główne obszary jej zainteresowań zawodowych to naukowa informacja medyczna, wykorzystanie baz danych różnego typu oraz procesy ewaluacji działalności naukowej. Prywatnie miłośniczka literatury pięknej, zgłębiająca tajniki psychologii i fotografii.

Agnieszka Kwiatkowska-Boryś – bibliotekarz z 24-letnim stażem, od początku swojej drogi zawodowej związana z Biblioteką Śląskiego Uniwersytetu Medycznego w Katowicach. Wieloletni kierownik Oddziału Biblioteki ŚUM w Sosnowcu (od 2007 r.). Członek Komisji ds. Rozwoju i Promocji Muzeum Medycyny i Farmacji ŚUM. Członek Komisji ds. Promocji Wydziału Nauk Farmaceutycznych. Prowadzi zajęcia w ramach Uniwersytetu Trzeciego Wieku („Zajęcia artystyczne dla seniora”).
Jest osobą cierpliwą i energiczną. Uwielbia kontakt ze studentami. Wielokrotnie prowadziła zajęcia z Naukowej Informacji Medycznej dla doktorantów oraz z Przysposobienia Bibliotecznego dla studentów I roku wszystkich kierunków studiów Wydziału Nauk Farmaceutycznych ŚUM w Sosnowcu. Jest zaangażowana w pracę i życie społeczności akademickiej. Dydaktyka i udzielanie pomocy czytelnikom przy wyszukiwaniu informacji z naukowych źródeł  to obszar jej największych zainteresowań zawodowych. Prywatnie miłośniczka psów, książek i szydełkowania.

W referacie przedstawione zostaną obserwacje i wnioski z implementacji akademickiego klubu książki na przykładzie Biblioteki Szkoły Głównej Gospodarstwa Wiejskiego w Warszawie. W tekście przytoczone będą również opinie uczestników oraz głos społeczności akademickiej. Aktywność opisanego klubu zestawiona będzie z ideą działalności klubów książki w bibliotekach publicznych. Badania naukowe i doświadczenie udziału w spotkaniach klubu książki potwierdzają ogromny wpływ literatury pięknej zarówno na wykształcenie kompetencji językowych, komunikacyjnych, jak i ukształtowanie postawy empatii i wyobraźni wśród uczestników. Regularne spotkania utrwalają też poczucie więzi społecznych, redukując wrażenie wyalienowania wśród młodzieży i dorosłych. Działalność klubów książki ma również nieoceniony wpływ na poziom świadomego czytelnictwa, ponieważ pozwala na swobodną wymianę myśli i rozważań wokół wspólnie przeczytanej książki, kształtując tym samym kompetencje czytelnicze uczestników. Wobec powyższego autorka tekstu podejmie próbę wyjaśnienia przyczyny wciąż niewielkiej popularności klubów książki w społeczności akademickiej.

Lucyna Dąbrowska – propagatorka czytelnictwa. Założycielka i koordynatorka Akademickiego Klubu Książki. Ukończyła filologię ukraińską na Uniwersytecie Warszawskim. Autorka licznych reportaży, recenzji literackich oraz powieści „Bibliotekara” wyd. SEQOJA (2021). Pracuje w Oddziale Informacji Naukowej Biblioteki Szkoły Głównej Gospodarstwa Wiejskiego w Warszawie.

Biblioteki na terenach wiejskich, często będące jedynymi instytucjami kultury w gminie, odgrywają kluczową rolę w integracji i rozwoju lokalnej społeczności. W gminie Krościenko Wyżne biblioteka pełni funkcję nie tylko „wypożyczalni” zbiorów, lecz także „trzeciego miejsca”, gdzie mieszkańcy mogą spotykać się oraz rozwijać swoje pasje i zainteresowania.

W wystąpieniu przedstawię, jak poprzez różnorodne formy działalności – od zajęć cyfrowych, spotkań autorskich, wystaw i warsztatów (kreatywnych, teatralnych), po kluby tematyczne (brydżowy, seniora, małego czytelnika) oraz wydarzenia dla dzieci i seniorów – biblioteka odpowiada na potrzeby mieszkańców i wspiera rozwój lokalnej społeczności.

Podkreślę, że biblioteki gminne są często pierwszym miejscem spotkania najmłodszych z literaturą, kształtując nawyki czytelnicze już od wczesnych lat poprzez organizację zajęć dla przedszkolaków.

Omówię wyzwania i możliwości dotarcia do różnych grup odbiorców w dobie rosnącej roli social mediów i nowoczesnej promocji, zwracając uwagę na konieczność korzystania z różnorodnych kanałów komunikacji.

Podkreślę, że skuteczna promocja oraz aktywne reagowanie na potrzeby mieszkańców są kluczowe dla zwiększenia czytelnictwa, budowania więzi społecznych i rozwoju lokalnej kultury. 

Anita Fal – dyrektor Gminnej Biblioteki Publicznej w Krościenku Wyżnym. Absolwentka administracji, bibliotekarstwa i informacji naukowej oraz pedagogiki. W 2023 roku została wyróżniona tytułem Podkarpackiego Bibliotekarza Roku oraz zajęła II miejsce w kraju w konkursie organizowanym przez Stowarzyszenie Bibliotekarzy Polskich. Pod jej kierownictwem biblioteka dynamicznie rozwija się jako „trzecie miejsce” dla mieszkańców, oferując liczne spotkania, warsztaty i wydarzenia kulturalne, a przede wszystkim systematycznie wzbogacając zbiory o nowości wydawnicze. W 2023 roku otwarto nowoczesną siedzibę biblioteki ze strefami dla dzieci, młodzieży i dorosłych. 
Anita Fal aktywnie współpracuje z lokalnymi instytucjami, promuje bibliotekę w mediach i w przestrzeni publicznej, a jej działania przyczyniają się do ciągłego wzrostu czytelnictwa na terenie gminy. Jest również zaangażowana w środowisku bibliotekarskim, prowadzi grupę dyrektorską w ramach Stowarzyszenia Dyrektorek i Dyrektorów Bibliotek Inicjatywy oraz działa na rzecz rozwoju zawodu bibliotekarza. Jest przewodniczącą Oddziału Krośnieńskiego Stowarzyszenia Bibliotekarzy Polskich.

Na przestrzeni lat biblioteki akademickie nieuchronnie zmieniają swoją funkcję. Następuje przemiana z „magazynów” skryptów i podręczników w miejsce przyjazne każdemu. Aby uwypuklić te zmiany społeczności akademickiej, potrzebne są niezbędne działania rzecznicze i marketingowe.

W złożonym systemie uczelni, gdzie różne jednostki i interesy często ścierają się ze sobą, biblioteka akademicka powinna pełnić wyjątkową rolę – mediatora i miejsca przyjaznego zarówno społeczności studenckiej, jak i naukowej.

BG AGH to przestrzeń neutralna, niezależna i dostępna dla wszystkich członków społeczności akademickiej, niezależnie od ich afiliacji czy pozycji.

Artykuł przedstawi strategię komunikacji i praktyczne działania promujące współpracę, które wzmacniają rolę Biblioteki jako ośrodka wspierającego naukę, dialog i poczucie przynależności. Określi BG AGH jako integralną jednostkę Uczelni, wspierającą jej działania pod względem merytorycznym i wizerunkowym. Omówione zostaną praktyki budowania wizerunku biblioteki jako zaufanego partnera Uczelni, jej Wydziałów i jednostek pozawydziałowych. 

Przykłady dobrych praktyk socjal mediowych oraz budowanie społeczności wirtualnej wokół BG AGH posłużą jako praktyczna ilustracja roli biblioteki w strukturze uczelni.

Karolina Forma-Kita – absolwentka studiów Informacji Naukowej i Bibliotekoznawstwa na Uniwersytecie Pedagogicznym im. KEN w Krakowie. Od 2018 roku pracuje w Bibliotece Głównej AGH w Krakowie w Samodzielnej Sekcji ds. Współpracy Międzybibliotecznej i Kontroli Zbiorów. W 2020 roku została managerką social mediów BG AGH, aktywnie rozwijając relacje ze społecznością akademicką i studencką. Ponadto, w ramach działań w Zespole ds. Marketingu BG AGH zajmuje się planowaniem i realizacją wydarzeń w BG AGH, współpracą z jednostkami uczelni i przygotowywaniem materiałów promocyjnych. W 2022 roku uczestniczyła w Erasmus Staff Training Week w Bibliotece Uniwersytetu Liège w Belgii.
Prywatnie interesuje się podróżami, teatrem i popkulturą. Prowadzi internetowy Podcast Hobbystyczny.

Paweł Artur Nowaczyk – absolwent studiów Informacji Naukowej i Bibliotekoznawstwa na Uniwersytecie Jagiellońskim. Pracę w Bibliotece Głównej AGH w Krakowie rozpoczął w 2006 roku. W styczniu 2012 roku otworzył profil BG AGH na Facebooku a w październiku 2016 roku na Instagramie. W ramach  Zespołu ds. Marketingu podejmuje wszelkie działania związane z promowaniem Biblioteki. Jest członkiem Zespołu ds. Otwartej Nauki.
Prywatnie mąż, ojciec, właściciel psów, wspinacz, cieśla.

W trakcie konferencji chciałabym poruszyć zagadnienie używania języka inkluzywnego w bibliotece. Zacznę od definicji słowa „inkluzywność”. Podam konkretne przykłady stosowania tego języka.

W kolejnym kroku skupię się już na używaniu tej formy w codziennej pracy w bibliotece. Jak należy definiować inkluzywność w bibliotekach? Dlaczego warto być uważną i uważnym w komunikacji – zarówno przy doborze słów, jak i w intonacji? Jak mówić, by wyrażać szacunek i taką samą wartość naszych emocji? Jak unikać słów, które mogą stygmatyzować czy podchodzić stereotypowo?

Swoją prelekcję skupię głównie wokół następujących obszarów: osoby z niepełnosprawnością, osoby nieneurotypowe, LGBTQ+, wielokulturowość czy płeć. Na koniec chciałabym podać kilka przykładów stosowania języka inkluzywnego na prowadzonych przez osoby pracujące w bibliotece pedagogicznej warsztatach. Wymienione przeze mnie przykłady szkoleń będą nawiązywały w bardziej lub mniej bezpośredni sposób do tematu mojego wystąpienia. Będą to osadzone w kontekście przykłady zdań, poleceń, cytatów. 

Katarzyna Gołubiew – kobieta, to po pierwsze, a w dalszej kolejności – nauczycielka bibliotekarka koordynująca pracę Wydziału Wspomagania Edukacji w Pedagogicznej Bibliotece Wojewódzkiej im. KEN w Warszawie, certyfikowana biblioterapeutka, członikini Warszawskiego Koła PTB, koordynatorka Wegetarianka, miłośniczka książek, zwierząt, muzyki, filmu, jazdy na rowerze, kawy i lodów.

Biblioteka Uniwersytecka we Wrocławiu (BUWr) stawia czoła wyzwaniom współczesnej transformacji cyfrowej poprzez reorganizację struktur organizacyjnych, nowe podejście do zarządzania zasobami oraz intensywną adaptację do zmieniających się potrzeb użytkowników. Przeniesienie działalności do nowoczesnego budynku umożliwiło nie tylko poprawę komfortu i efektywności pracy bibliotekarzy, ale przede wszystkim otworzyło nowe możliwości dla użytkowników – zarówno w przestrzeni fizycznej, jak i wirtualnej. Kluczowe kierunki rozwoju BUWr obejmują cyfryzację zbiorów, rozbudowę i wdrażanie zaawansowanych usług cyfrowych, rozwój kompetencji pracowników i użytkowników, intensyfikację działań promocyjnych oraz integrację narzędzi social mediów z codzienną działalnością Biblioteki.

W ramach reorganizacji tworzone są wyspecjalizowane oddziały, odpowiadające za digitalizację, informację naukową, wsparcie usług cyfrowych oraz budowanie wizerunku instytucji, co przekłada się na sprawniejsze zarządzanie zasobami, skuteczniejszą komunikację i efektywniejszą reakcję na potrzeby społeczności akademickiej. BUWr aktywnie uczestniczy w budowaniu partnerstw międzyinstytucjonalnych, promuje innowacyjne formy edukacji i wspiera rozwój kompetencji cyfrowych zarówno użytkowników, jak i bibliotekarzy. Istotnym elementem strategii jest także nowoczesny marketing i obecność w mediach społecznościowych, które stały się narzędziami dialogu i promocji dziedzictwa kulturowego.

Działania te wspierają realizację misji Biblioteki jako centrum wiedzy, kultury i innowacji w dobie globalnych zmian technologicznych oraz rosnących oczekiwań użytkowników wobec instytucji akademickich. Prezentacja pokazuje wielowymiarowy model adaptacji BUWr do realiów społeczeństwa informacyjnego i wskazuje na praktyczne rozwiązania możliwe do wdrożenia również w innych bibliotekach akademickich.

dr Monika Górska – filolog z wykształcenia, z ponad dwudziestoletnim doświadczeniem w pracy bibliotecznej i ponad dekadą w zarządzaniu zespołami, pełni funkcję Zastępcy Dyrektora Biblioteki Uniwersyteckiej we Wrocławiu. Jej działania koncentrują się na skutecznej organizacji pracy, wspieraniu rozwoju zawodowego pracowników oraz budowaniu środowiska sprzyjającego współpracy i innowacjom. Specjalizuję się w zarządzaniu karierą i coachingu pracowniczym, co pozwala jej efektywnie wspierać zespół w realizacji wspólnych zadań. Jej celem jest rozwój nowoczesnej biblioteki jako centrum życia akademickiego i kulturalnego – miejsca, które integruje społeczność, promuje wymianę wiedzy i wspiera działania edukacyjne. Aktywnie działa na rzecz popularyzacji Biblioteki Uniwersyteckiej jako przestrzeni kultury, integracji społecznej oraz promocji dziedzictwa kulturowego. Wspiera inicjatywy, które otwierają bibliotekę na nowe grupy odbiorców i wzmacniają jej rolę jako instytucji zaufania publicznego.
Wierzy w misję biblioteki jako przestrzeni otwartej, oferującej dostęp do uporządkowanej informacji, a także inspirującej do nauki, twórczości i rozwoju.

Wystąpienie koncentruje się na wyzwaniach i strategiach zarządzania dużą, rozproszoną po mieście instytucją kultury, jaką jest biblioteka publiczna. Na przykładzie sieci 20 filii Biblioteki Gdynia omówione zostaną metody koordynowania zespołu pracującego w wielu lokalizacjach oraz budowania spójnej marki i różnorodnej oferty, odpowiadającej na potrzeby mieszkańców, a jednocześnie wpisującej się w globalne trendy biblioteczne. Prezentacja przedstawi praktyczne rozwiązania w zakresie zarządzania partycypacyjnego, komunikacji wewnętrznej, budowania zespołu opartego na wspólnych celach, a także kształtowania oferty filii z poszanowaniem ich autonomii i specyfiki lokalnej. Podjęty zostanie również temat tworzenia i wdrażania strategii marketingowej i wizerunkowej, integrującej działania wszystkich placówek i budującej silną pozycję biblioteki jako nowoczesnego, otwartego i ważnego dla społeczności miejsca. Wystąpienie bazować będzie na 9-letnim doświadczeniu prelegentki w zarządzaniu Biblioteką Gdynia, odwołując się do realizowanej koncepcji programowej i strategii rozwoju instytucji.

Natalia Gromow – absolwentka historii na Uniwersytecie Gdańskim oraz studiów podyplomowych Marketing kultury (Uniwersytet Warszawski), Innowacyjne praktyki public relations (Uniwersytet Gdański) i Psychologia przywództwa oraz Judaistyka stosowanej na Uniwersytecie SWPS.

Z bibliotekami związana zawodowo od ponad 20 lat, od kwietnia 2016 roku dyrektorka Miejskiej Biblioteki Publicznej w Gdyni, jest jednocześnie prezeską Stowarzyszenia LABiB działającego na rzecz rozwoju bibliotek i środowiska bibliotekarskiego.

Interesuje się psychologią pracy i organizacji pracy, tematyką związaną ze strategiami instytucji kultury, przywództwem i pracą zespołową. Jest ambasadorką rzecznictwa oraz facylitatorką job craftingu.

Prywatnie mama dwóch dorosłych córek oraz opiekunka dwóch niesfornych corgi. Uwielbia czytać książki.

Referat ma na celu omówienie rozwoju wykorzystania social mediów przez Bibliotekę Główną Uniwersytetu Przyrodniczego we Wrocławiu.

Przedstawione zostaną w nim praktyczne doświadczenia związane z rozwojem komunikacji ze studentami za pośrednictwem platform Facebook, Instagram oraz YouTube, jak również rozwój strony internetowej Biblioteki. Omówiona zostanie trzyletnia droga przebyta od rozpoczęcia regularnego wykorzystywania tych dróg komunikacji aż do dnia dzisiejszego. Szczególna uwaga poświęcona zostanie aktywności na fanpage'u Biblioteki na Facebooku oraz napotkanym w związku z nią wyzwaniom, jak również zastosowanym sposobom docierania do studentów, a także przykładom tworzonych postów z ich omówieniem. 

Przedstawione rozważania zaskutkują zaproponowaniem klasyfikacji zastosowanych metod i typów postów wykorzystywanych przez Bibliotekę wraz z przykładami i oceną ich skuteczności w docieraniu do odbiorców.

Zakład Narodowy im. Ossolińskich, jak inne instytucje kultury, staje przed wyzwaniem wprowadzenia polityki AI i zastosowania narzędzi sztucznej inteligencji. Jej szybki rozwój to dla bibliotek szanse i wyzwania. Narodowa Biblioteka Ossolineum jest instytucją jedyną w swoim rodzaju ze względu na unikatowe zasoby i szczególną rolę, jaką pełni wobec swoich odbiorców. Ta wyjątkowość sprawia, że kopiowanie popularnych rozwiązań nie wystarczy. Bibliotece Ossolineum, jak i całemu Ossolineum, potrzebna jest zindywidualizowana strategia cyfryzacji i AI, która sprawi, że instytucja pozostanie tym, czym jest od ponad 200 lat – skarbcem kultury polskiej dla obecnych i przyszłych pokoleń. Pierwszym etapem budowania takiej strategii jest, rzecz jasna, diagnoza. Żeby sprawdzić wewnętrzne i zewnętrzne uwarunkowania Biblioteki, przeprowadzamy dwa badania ankietowe – pierwsze wśród pracowników biblioteki, drugie wśród jej czytelników i potencjalnych czytelników – studentów i pracowników wrocławskich uczelni. Pierwsze ma nam pokazać, jaka jest wiedza pracowników biblioteki o narzędziach i możliwych zastosowaniach AI, ale też ich otwartość na zmiany i chęć szkolenia się. Drugie – jak wraz z postępem technologicznym zmieniają się oczekiwania użytkowników bibliotek i jakie są ich nadzieje związane z zastosowaniem narzędzi AI przez Bibliotekę Ossolineum. W wystąpieniu konferencyjnym przedstawimy wyniki dwu badań ankietowych, które staną się punktem wyjścia do zakreślenia horyzontu wyzwań, przed którymi stajemy w procesie wdrożenia AI.

Paweł Jarnicki – uzyskał tytuł doktora nauk humanistycznych w zakresie literaturoznawstwa na Uniwersytecie Wrocławskim w 2012 roku. W latach 2013–2016 był pracownikiem naukowym w Centrum Ludwika Flecka przy Collegium Helveticum przy Politechnice Zuryskiej (ETHZ) i Uniwersytecie w Zurychu. W latach 2018–2022 był adiunktem na Wydziale Administracji i Nauk Społecznych Politechniki Warszawskiej. Obecnie pracuje w Zakładzie Narodowym im. Ossolińskich we Wrocławiu.

Katarzyna Uczkiewicz – dr nauk humanistycznych, literaturoznawczyni, adiunktka w Instytucie Filologii Słowiańskiej Uniwersytetu Wrocławskiego. Pracę naukową łączy z promocją kultury i nauki. W 2016 roku była współautorką wystawy stałej „Wrocław 1945-2026” w Centrum Historii Zajezdnia we Wrocławiu. W latach 2017-2020 wraz z Tomaszem Sikorą współtworzyła program „Halo sąsiedzi, czyli rozmówki czesko-niemieckie” w Radiu Wrocław. W latach 2020-2023 pełniła funkcję rzeczniczki prasowej Uniwersytetu Wrocławskiego. Była inicjatorką i członkinią Rady Programowej (2021-2025) Akademickiego Centrum Badań Ex-Centrum Olgi Tokarczuk na Uniwersytecie Wrocławskim, sekretarzynią Wrocławskiej Rady Kultury (2020-2024), pełnomocniczką Prezydenta Wrocławia ds. obchodów Roku Anioła Ślązaka (2024). Od marca 2023 roku jest rzeczniczką prasową z Zakładzie Narodowym im. Ossolińskich, gdzie kieruje także Działem Komunikacji Społecznej. W czerwcu 2025 roku ukończyła studia podyplomowe „Menedżer sztucznej inteligencji – wdrażanie i zarządzanie AI”.

Zgodnie z przyjętą w 2018 roku strategią rozwoju Biblioteka Gdynia dążyła do tego, aby stać się ważną instytucją w życiu mieszkańców miasta. Otwarta w tym samym roku Biblioteka z Pasją miała spełniać te założenia i stać się przyjazną przestrzenią dla młodzieży oraz młodych dorosłych. Ponieważ stanowiła ona zupełnie nowe miejsce w mieście, jej profil oraz działalność kształtują się wraz z potrzebami i inicjatywami czytelników. W ten sposób przez swoją działalność Pasja łączy oddolną animację kultury z tą instytucjonalną, pozwalając również na rozpoznawanie potrzeb użytkowników przez działanie (Dobiasz-Krysiak, 2023).

Aktywnymi grupami działającymi z biblioteką są szeroko rozumiane kultury fanowskie, zaangażowane oraz zanurzone w kulturze popularnej (zob. np. Jenkins, 1992; Booth, 2016). I tak od 2018 roku w Bibliotece z Pasją organizowane są wydarzenia z grupami i stowarzyszeniami reprezentującymi te właśnie kultury. Ich celem jest aktywizowanie społeczności oraz stworzenie miejsca do wspólnego spędzania czasu, niezwykle istotnego po izolacjach z lat 2020-2021. Wśród wydarzeń współorganizowanych przez bibliotekę znalazły się choćby: Dzień Gwiezdnych Wojen; konwent Pasja Minicon oraz Minicon-chan; cykliczne rozgrywki gier RPG.

Wystąpienie zaprezentuje wydarzenia współorganizowane z czytelnikami, kładąc przede wszystkim nacisk na te współtworzone przez fanów i dla fanów. Prelegentki przedstawią, w jaki sposób Biblioteka Gdynia współpracuje z nieformalnymi grupami, tworząc wydarzenia, ale również kształtując przestrzeń Biblioteki zgodnie z ich potrzebami. Opowiedzą również o największych wyzwaniach towarzyszących tej współpracy i pochylą się nad rolą biblioteki jako organizacji facylitującej lokalną animację kultury poprzez instytucjonalne wspieranie inicjatyw (administracyjnie, prawnie, logistycznie, lokalowo i w miarę możliwości również finansowo).

Karolina Jaskierska – magister polonistyki, z wykonywanego zawodu bibliotekarka i kierowniczka Biblioteki z Pasją, od ponad 10 lat prowadzi dyskusyjny klub książki dla młodzieży, która już dorosła. Filmoznawczyni i miłośniczka popkultury. Pomorska bibliotekarka roku 2024.

Agata Włodarczyk – doktorka nauk o kulturze i religii, specjalizuje się w kulturze fanowskiej. Psycholożka i podobno również polonistka. Publikuje artykuły w czasopismach anglo-i polskojęzycznych. Od 2019 roku pracuje w Bibliotece Gdynia, aktualnie w dziale marketingu, a od 2018 roku współorganizuje Pasja Minicon. Prowadzi bloga Pałac Wiedźmy.

Artykuł poświęcony został jednemu z najnowszych trendów w dziedzinie promocji zbiorów bibliotecznych – wykorzystaniu aplikacji TikTok. Tekst omawia potencjał aplikacji jako nowoczesnego narzędzia w strategii promocyjno-edukacyjnej bibliotek, skupiając się na przykładzie popularyzacji starodruków. Przedstawiono specyfikę medium, mechanizmy viralowości oraz formy przekazu atrakcyjne dla współczesnych odbiorców. Przeanalizowano oraz zaprezentowano możliwości promowania zbiorów specjalnych za pośrednictwem tej dynamicznie rozwijającej się platformy jako narzędzia umożliwiającego na dotarcie do szerokiego i zróżnicowanego grona odbiorców. Omówiono edukacyjny potencjał TikToka w kontekście kształtowania świadomości społecznej dotyczącej unikatowości oraz wartości kulturowej starodruków i innych zasobów bibliotecznych w dobie Internetu. Podjęto próbę identyfikacji wyzwań związanych z adaptacją tradycyjnych form promocji do języka współczesnych mediów cyfrowych oraz wskazano kierunki dalszego rozwoju działań promocyjnych w bibliotekach z wykorzystaniem nowoczesnych narzędzi komunikacji.

Celem artykułu jest udowodnienie tezy, że integracja TikToka z działalnością edukacyjną bibliotek może przyczynić się do rewitalizacji wizerunku biblioteki oraz poszerzenia grona odbiorców gromadzonych przez nią zbiorów. 

Marta Jesionek – nauczycielka bibliotekarka w Pedagogicznej Bibliotece Wojewódzkiej im. Hugona Kołłątaja w Krakowie, która za cel zawodowy postawiła sobie ulepszenie i unowocześnienie polskiego szkolnictwa. Autorka artykułów oraz warsztatów dla nauczycieli i bibliotekarzy dotyczących wykorzystania mediów społecznościowych w edukacji i promocji bibliotek. Zajmuje się możliwościami wykorzystania social mediów w szkolnictwie, szkoli nauczycieli w zakresie innowacyjnych form i metod pracy z uczniem oraz wykorzystywania nowych technologii w nauczaniu. Interesuje się promocją instytucji za pomocą najnowszych i najbardziej popularnych serwisów społecznościowych. Dzięki dotychczasowemu doświadczeniu zawodowemu zdobyła wiedzę z zakresu zarządzania mediami społecznościowymi z perspektywy instytucji.

W erze cyfryzacji coraz więcej instytucji wdraża nowoczesne technologie, a biblioteki nie są wyjątkiem. Roboty i chatboty, pełniące funkcje wirtualnych asystentów i wsparcia operacyjnego, stają się integralną częścią nowoczesnych bibliotek. Roboty mogą nie tylko pomagać odwiedzającym w odnalezieniu poszukiwanych zasobów, oprowadzać po placówce czy wspierać personel w porządkowaniu zbiorów, ale również tworzyć interaktywne doświadczenia dla użytkowników. Z kolei chatboty, dostępne 24/7, umożliwiają natychmiastowy dostęp do informacji o dostępności książek, godzinach otwarcia czy procedurach wypożyczeń. W moim wystąpieniu zostaną zaprezentowane przykłady bibliotek na świecie, które z sukcesem wdrożyły te rozwiązania, ukazując konkretne korzyści, takie jak usprawnienie obsługi użytkowników, większa dostępność usług i oszczędność czasu. Poruszone zostaną również wyzwania związane z automatyzacją – od kwestii etycznych i psychologicznych po potencjalną utratę osobistego kontaktu z użytkownikami. Prezentacja zakończy się refleksją nad przyszłością bibliotek w kontekście postępującej robotyzacji i wpływu tych zmian na tradycyjne wartości bibliotekarstwa.

Ewa Kirsz – nauczycielka informatyki, obecnie związana z Wydziałem Wspomagania Edukacji w Pedagogicznej Bibliotece Wojewódzkiej im. Komisji Edukacji Narodowej w Warszawie. Prowadzi szkolenia i warsztaty dla nauczycieli, pokazując, że technologia w edukacji to nie tylko tablica interaktywna czy e-dziennik, lecz realne wsparcie w pracy dydaktycznej i wychowawczej. Autorka podcastu „Tech Talk – gadam o cyfrowym świecie", w którym dzieli się swoimi przemyśleniami i refleksjami na temat świata zdominowanego przez sztuczną inteligencję i nowe technologie. Laureatka Listy 100 w 2025 roku, wyróżnienia przyznawanego cyfrowym liderkom i liderom w Polsce. Gdy nie uczy, nie szkoli i nie nagrywa, ładuje baterie biegając i śpiewając w zespole nauczycielskim WCIES Band  – bo zachowanie równowagi między kodem a życiem po godzinach to podstawa dobrego samopoczucia.

Ze względu na rozwój technologiczny biblioteki muszą rozszerzać swoją ofertę, także w Internecie. W działaniach promujących instytucje i upowszechniających czytelnictwo wykorzystywane są narzędzia Web 2.0 – w szczególności social media. Jednak w dobie szybko zmieniających się trendów instytucje kultury muszą także włączyć się w niestandardowe działania, aby dotrzeć do użytkowników osadzonych w cyfrowym świecie. Sferą tych praktyk stały się bookmedia, związane z literaturą i osobami rynku książki. W artykule omówiono wybrane zagadnienia dotyczące narzędzi Web 2.0 w oparciu o przykłady z bibliotek krajowych i zagranicznych. Szczególną uwagę poświęcono profilowi Filii nr 4 MBP im. Tadeusza Różewicza we Wrocławiu – @biblioteka_wieczysta_wroclaw. Strategia filii, polegająca na regularności i poszerzaniu działalności o niestandardowe dla bibliotek działania w social mediach, przyniosła pomyślne rezultaty. Nieodzownym elementem jest także kreatywność prowadzących biblioteczne profile. Celem niniejszego omówienia jest pokazanie różnych form działania bibliotecznych bookmediów. Na przykładzie wspomnianej filii zobrazowano kreowanie wizerunku ponadosiedlowej biblioteki, czy też budowanie grona obserwatorów. W dobie cyfrowego społeczeństwa należy nadal rozwijać profile i szukać kolejnych form docierania do odbiorców, także tych bibliotecznych.

W sierpniu 2024 roku w Polsce było ponad 12,3 miliona aktywnych użytkowników Instagrama. Czy może być on użytecznym narzędziem dla ludzi książki? Czy może pomóc budować markę osobistą bibliotekarza? Jak wykorzystać go do działań promujących bibliotekę? Czy budowanie internetowej społeczności może przynieść korzyści w realizacji statutowych działań placówki? Jak czerpać z niego wiedzę potrzebną do naszej pracy? Na te i wiele innych pytań postaram się odpowiedzieć w swoim wystąpieniu. Będąc zarówno twórczynią, jak i odbiorczynią Instagrama, podzielę się zarówno swoimi doświadczeniami, jak i dostępnymi wynikami badań.

Agnieszka Kownatka-Ruszkowska – pasjonatka literatury dla dzieci i młodzieży. Swoimi czytelniczymi zachwytami dzieli się na łamach „Biblioteki w Szkole”, najważniejszego czasopisma branżowego, podczas organizowanych przez Akademię Biblioteki w Szkole – webinarów, na Instagramie (@bibliotekarka365) i w podcastach Pedagogicznej Biblioteki Wojewódzkiej im. KEN w serii „Agnieszka w Krainie Opowieści”. Nauczycielka bibliotekarka w Wydziale Wspomagania Edukacji PBW im. KEN w Warszawie. Sekretarzyni Warszawskiego Koła Polskiego Towarzystwa Biblioterapeutycznego. Finalistka Ogólnopolskiego Konkursu Nauczyciel Jutr@ (2022 r.), nagrodzona m.in. Nagrodą Prezydenta m. st. Warszawy oraz Mazowieckiego Kuratora Oświaty.

Bibliotekarz akademicki codziennie wykorzystuje social media do komunikacji z użytkownikami i do promocji biblioteki. Łączenie tego z pozostałymi obowiązkami wymaga właściwego zarządzania czasem, w czym pomagają narzędzia AI, usprawniające pracę, a nawet przejmujące część zadań. Szczególnie istotna staje się więc weryfikacja wiarygodności uzyskiwanych wyników. Celem prezentacji jest przedstawienie pojęcia halucynacji generowanych przez duże modele językowe (LLM) i ukazanie ich w kontekście użycia LLM oraz narzędzi AI do tworzenia treści w bibliotecznych social mediach. Omawiam przykłady halucynowania, a także praktyczne sposoby na ich wychwytywanie; demonstruję ponadto, jak poprawnie skonstruować polecenie, by zminimalizować szanse na wystąpienie halucynowania. Skupiam się głównie na modelu GPT i narzędziu ChatGPT, nie pomijam jednak innych aplikacji wykorzystujących ten model, a dodatkowo w skrócie przywołuję inne wybrane narzędzia AI oraz popularne LLM. Drugą ważną kwestią jest weryfikowanie danych. Prezentacja to przegląd metod oceny wiarygodności wyników i przyczynek do poszerzenia świadomości bibliotekarzy na temat halucynowania LLM oraz zachęta do krytycznej refleksji nad efektami współpracy ze sztuczną inteligencją. Profile w social mediach, będące wizytówkami bibliotek, muszą zawierać rzetelne i sprawdzone informacje, zwłaszcza gdy chodzi o komunikaty merytoryczne. Wnioski wskazują, że wspomniana ocena wiarygodności na obecnym etapie rozwoju LLM jest nieodzowna na każdym polu wykorzystania, także w bibliotece akademickiej.

Piotr Niemirski - jest bibliotekarzem w Bibliotece Akademii Kultury Fizycznej im. Bronisława Czecha w Krakowie. Zajmuje się katalogowaniem druków zwartych i ciągłych, jak również opiekuje się bibliotecznym profilem na Facebooku. Prywatnie interesuje się m.in. rozwojem sztucznej inteligencji i z zainteresowaniem obserwuje postępy w świecie dużych modeli językowych.

Celem niniejszej prezentacji jest przedstawienie marki Centrum Informacji Naukowej i Biblioteki Akademickiej (CINiBA), wspólnej książnicy naukowej dwóch katowickich uczelni: Uniwersytetu Śląskiego i Uniwersytetu Ekonomicznego. 

Marka CINiB-y zaistniała w przestrzeni miasta i regionu jeszcze przed oficjalnym otwarciem gmachu jesienią 2012 roku, a jej kreowanie przebiegało – z uwagi na specyfikę instytucji – od podstaw. Udostępnienie oferty książnicy społeczności akademickiej oraz, jako „biblioteki otwartej”, wszystkim zainteresowanym poprzedzała diagnoza potrzeb użytkowniczek i użytkowników.

Po kilkunastu latach obecności marki CINiB-y w świadomości czytelniczek i czytelników, ze względu na zmieniający się charakter bibliotek, w tym naukowych, książnica stoi przed wyzwaniem odświeżenia wizerunku i aktualizacji usług adekwatnie do zmieniających się oczekiwań. Prezentacja ukazuje poszczególne aktywności podejmowane w tym zakresie i stanowi przyczynek do dyskusji na temat doświadczeń instytucji posiadających podobną ofertę.

Biblioteka SUM w Katowicach to instytucja społeczno-kulturalna, która pełni funkcje społeczne wpływające na profesjonalne kreowanie wizerunku bibliotekarzy. Polityka kulturalna Polski, programy krajowe promujące czytelnictwo, zmiany paradygmatu wyższego wykształcenia zawodowego pokazują znaczenie i perspektywiczność zawodu bibliotekarza. Warto podkreślić, iż obecnie potrzebujemy bibliotekarza światłego, kreatywnego nawigatora informacyjnego i mediatora w systemie komunikacji, który posiada umiejętności i wiedzę managera kultury i konsultanta marketingowego w obszarze działalności informacyjno-bibliotecznej. Bibliotekarz XXI wieku to uniwersalny profesjonalista znający przydatne dla działalności biblioteki dziedziny wiedzy, który stale poszerza horyzonty, aktualizuje kwalifikacje zawodowe. Bibliotekarz SUM w Katowicach stanowi połączenie znawcy kultury, data stewarda i influencera.

Biblioteki są instytucjami, które mają ogromny potencjał społeczny i więziotwórczy, co sprzyja działaniom o charakterze inkluzywnym. Jako takie kierują swoje działania do osób z różnych środowisk i grup społecznych, oferując im wachlarz usług. Jedną z grup zagrożonych wykluczeniem, a także prawie niedostrzeganą przez polskie biblioteki, jest społeczność LGBTQ+. Jedną z usług świadczonych na rzecz tej grupy przez różne typy bibliotek jest gromadzenie literatury związanej z tą tematyką – dotyczy to opracowań naukowych, popularnonaukowych, historycznych, literatury pięknej, dziecięco-młodzieżowej oraz czasopism i ZINów. Takie działania mają charakter nie tylko inkluzywny, ale także przyciągający zainteresowanych odbiorców do bibliotek. Niniejsze opracowanie jest próbą spojrzenia na działania marketingowe związane z literaturą queerową prowadzone w ramach serwisu społecznościowego Instagram. Ten portal, podobnie jak pozostałe media społecznościowe, jest wykorzystywany do promocji działań bibliotek w przestrzeni cyfrowej. W ramach badań autorka przeanalizowała cztery hashtagi związane z literaturą kierowaną do osób LGBTQ+ (#queerksiążki, #queerksiazki, #queerksiazka, #queerksiążka), by przyjrzeć się treściom opatrywanym tymi znacznikami, zidentyfikować ich rodzaje, autorów, cele ich publikacji i odnaleźć na tym polu potencjał do bibliotecznych działań marketingowych.

Dr Natalia Pamuła – adiunktka w Instytucie Badań Informacji i Komunikacji Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu, doktorka nauk społecznych w dyscyplinie nauki o komunikacji społecznej i mediach. Interesuje się wyszukiwaniem informacji w środowisku cyfrowym, otwartą nauką, grami i grywalizacją w edukacji informacyjnej, mediami społecznościowymi jako środowiskiem informacyjno-komunikacyjnym oraz użytkownikami informacji w różnych aspektach. Od 10 lat czynnie współpracuje z DOAJ.

Biblioteki akademickie są dziś postrzegane nie tylko jako repozytoria wiedzy i ważne przestrzenie społeczne, lecz także jako miejsca współpracy w ramach uniwersyteckiego ekosystemu. Niniejsze studium przypadku analizuje, w jaki sposób Biblioteka Uniwersytetu Maltańskiego zaadaptowała koncepcję „trzeciego miejsca" – przyjaznego środowiska wykraczającego poza dom i miejsce pracy – wdrażając innowacyjne, zorientowane na studentów inicjatywy, które wspierają nawiązywanie relacji, dobrostan oraz zaangażowanie całej społeczności kampusu. Prezentując niskokosztowe, a zarazem skuteczne inicjatywy, Biblioteka Uniwersytetu Maltańskiego stanowi model możliwy do powielenia przez podobne instytucje na całym świecie.

Dzięki programom takim jak „Wypożycz bibliotekarza", „Randka w ciemno z książką", „Szach mat i relaks", „Zrelaksuj się z bibliotekarzem", kampaniom „Feel Good", sesjom biblioterapii, projektowi ART Connect oraz wydarzeniom społecznościowym, takim jak kiermasze wypieków i roślin, Biblioteka aktywnie buduje poczucie przynależności i zapewnia wsparcie emocjonalne studentom i pracownikom. Inicjatywy te ukazują Bibliotekę jako przestrzeń inkluzywną, odpowiadającą na potrzeby akademickie, społeczne i emocjonalne.

Agata Scicluna Derkowska –  kierowniczka działu Outreach Biblioteki Uniwersytetu Maltańskiego. Absolwentka studiów magisterskich z bibliotekoznawstwa i informacji naukowej na Uniwersytecie Jagiellońskim w Krakowie (2011). Jej główne obszary zainteresowań to kompetencje informacyjne, przeglądy systematyczne piśmiennictwa oraz wsparcie użytkowników. Z zaangażowaniem wspiera studentów i badaczy w efektywnym korzystaniu z zasobów bibliotecznych, wspomagając tym samym ich działalność naukową i akademicką.

W 2015 r. w Bibliotece Instytutu Informacji Naukowej i Bibliotekoznawstwa na Wydziale Filologicznym UWr pracowały trzy osoby wykonujące jedynie obowiązki biblioteczne: gromadzenie i opracowanie książek, udostępnianie zbiorów czytelnikom, melioracja katalogu kartkowego, dbanie o porządek w czytelni. Ledwo 10 lat później, choć Biblioteka nie zmieniła adresu, jest już w Instytucie Nauk o Informacji i Mediach na Wydziale Komunikacji Społecznej i Mediów UWr. Zespół nadal składa się z trzech osób. Cały czas wykonują biblioteczne obowiązki, z których nikt ich nie wyręcza. Dodatkowo mają za zadania: prowadzenie konta Instytutu w mediach społecznościowych, wprowadzanie prac naukowych do repozytorium uczelni, deponowanie i opiekę nad datasetami w repozytorium danych badawczych, pracę w Wydziałowej Komisji Rekrutacyjnej, skład wydziałowych biuletynów informacyjnych, uzupełnienie POL-on, Bazy Wiedzy Omega-PSIR czy import danych do Polskiej Bibliografii Naukowej. Podsumowując: bibliotekarze mają za zadanie deponować różnego rodzaju dane do licznych baz prowadzonych w uczelni. Dynamika zmian, choć jest bardzo zaskakująca, pozwala jednak zachować gotowość służenia studentom i pracownikom naukowym wsparciem bibliotecznym. Zespół wychodzi naprzeciw nowym wyzwaniom, godząc je z dawnymi zadaniami.

Wojciech Sierżęga – kustosz biblioteczny (czyt. człowiek do zadań specjalnych) na Wydziale Komunikacji Społecznej i Mediów Uniwersytetu Wrocławskiego. Oprócz zajęć w laboratorium, tworzenia korpusów badawczych, porządkowania datasetów i katalogowania dokumentów, bardzo lubi wypożyczać książki. Zwłaszcza te, które sam zaprojektował i złożył. Aktywnie pracuje na biogram w Słowniku Pracowników Książki Polskiej.

Media społecznościowe zasadniczo zmieniają sposób funkcjonowania instytucji naukowych i kulturalnych, stając się dziś jednym z głównych kanałów komunikacji z otoczeniem. Wystąpienie ukazuje, jak Biblioteka Uniwersytecka we Wrocławiu wykorzystuje Facebook i Instagram, by aktywnie budować społeczność, inspirować użytkowników oraz promować swoje usługi i dziedzictwo. Omówione zostaną strategie doboru i personalizacji treści, specyfika komunikacji na poszczególnych platformach.

Wskazane zostaną też wyzwania i korzyści związane z przejściem od tradycyjnych form kontaktu ku otwartemu, dialogicznemu modelowi obecności online, jak również wpływ tych zmian na całą organizację: powołanie dedykowanego zespołu promocyjnego, integrację działań marketingowych oraz ścisłą współpracę z instytucjami zewnętrznymi i społecznością studencką. Szczególną uwagę poświęcono transformacji roli bibliotekarza, który oprócz zarządzania zasobami staje się dzisiaj moderatorem dialogu, twórcą treści cyfrowych oraz opiekunem wirtualnego wizerunku instytucji.

Analiza działań BUWr pokazuje, jak efektywne wykorzystanie mediów społecznościowych zwiększa widoczność biblioteki, pozwala szybciej reagować na potrzeby użytkowników oraz tworzyć nowoczesną, otwartą przestrzeń akademicką, w której wiedza, kultura i interakcja są równoważnymi elementami. Media społecznościowe nie tylko wzbogacają komunikację instytucji, ale stały się integralną częścią strategii rozwoju współczesnej biblioteki uniwersyteckiej.

Anna Szczotka-Sobiecka – bibliotekarka z zawodu i pasji, historyczka z wykształcenia. Od 2009 roku związana z Biblioteką Uniwersytecką we Wrocławiu. Obecnie kierowniczka Czytelni Zbiorów Specjalnych, aktywnie uczestniczy w reorganizacji BUWr i tworzeniu Oddziału Infrastruktury i Wizerunku, który zajmie się promocją, komunikacją oraz budowaniem marki instytucji. Zaangażowana w rozwój inicjatyw edukacyjnych i kulturalnych – współtwórczyni profilu @biblioteka_uwr na Instagramie, koordynatorka corocznej aukcji WOŚP w bibliotece oraz konsultantka merytoryczna biuletynu Ekslibris. Współorganizuje Dni Otwarte i Cymeliadę – wydarzenia promujące Bibliotekę Uniwersytecką wśród nowych użytkowników. Bierze również udział w przygotowywaniu licznych wystaw oraz realizacji projektów kulturalnych i edukacyjnych. Łączy kompetencje z zakresu historii, bibliotekoznawstwa i marketingu, skutecznie popularyzując działalność Biblioteki Uniwersyteckiej we Wrocławiu w przestrzeni publicznej i cyfrowej oraz budując relacje z użytkownikami i partnerami zewnętrznymi.

W ramach Oddziału Informacji Naukowej Biblioteki Głównej Uniwersytetu Marii Curie-Skłodowskiej od 2020 r. działa Czytelnia Komiksów, która posiada obecnie w swoich zbiorach ok. 5000 pozycji. Celem jej działalności jest nie tylko popularyzacja komiksów jako formy sztuki i literatury, ale – jest ona także sposobem pozyskiwania nowych czytelników przez bibliotekę. W referacie zaprezentowane zostaną kroki podejmowane w celu jej promowania Czytelni, np. powiększanie księgozbioru, wykorzystanie internetu, organizowanie spotkań miłośników komiksów czy udział w wystawach. Na podstawie przeprowadzonych sondażowych badań ankietowych dokonana będzie analiza czytelników korzystających z Czytelni Komiksów.

W świecie, w którym Biblioteki na nowo definiują swoją rolę jako centra komunikacji, JoVE oferuje innowacyjny model: recenzowaną przez ekspertów naukę w formie wideo. Ten format sprawia, że złożone metody badawcze stają się powtarzalne i zrozumiałe. Ułatwia też komunikację naukową ponad dyscyplinami i granicami oraz odpowiada na zróżnicowane potrzeby edukacyjne współczesnej społeczności akademickiej.

W moim wystąpieniu przedstawię, w jaki sposób JoVE wspiera Biblioteki w umacnianiu ich roli jako bram do wiedzy i partnerów w komunikacji naukowej. Dzięki kuratorowaniu i udostępnianiu zasobów JoVE, Biblioteki poszerzają swoje usługi poza dostęp do tekstów, stając się aktywnymi facylitatorami nauczania, szkoleń i powtarzalności badań.

Pokażę, jak zasoby wideo pozwalają Bibliotekom bezpośrednio angażować się we współpracę z Wykładowcami, Badaczami i Studentami – łącząc edukację z badaniami oraz wspierając strategie nauczania cyfrowego. Na koniec zastanowimy się, w jaki sposób Biblioteki mogą wykorzystać JoVE, aby podkreślić swoją nieustającą istotność, wzmocnić wpływ komunikacyjny i przyspieszyć odkrycia w swoich Instytucjach i poza nimi.

Transformacja cyfrowa zdecydowanie zrewolucjonizowała sposób, w jaki uczelnie oraz biblioteki akademickie zarządzają wiedzą i dzielą się nią dziś. W dobie nadmiaru informacji i dezinformacji biblioteki akademickie stają się przewodnikami po świecie rzetelnych źródeł. W EMIS & CEIC potwierdzamy nasze zaangażowanie w innowacje i stały rozwój rozwiązań oraz narzędzi, które wzmacniają pozycję uczelni, bibliotek i ich użytkowników. Umożliwiamy dostęp do tysięcy raportów branżowych, analiz rynkowych i danych makroekonomicznych z rynków wschodzących i rozwiniętych. Podczas wystąpienia pokażemy, jak EMIS & CEIC mogą wspierać użytkowników w selekcji wartościowych treści, wspomagać procesy badawcze oraz wzmacniać rolę biblioteki jako centrum wiedzy i analizy. Przedstawimy w jaki sposób 𝗘𝗠𝗜𝗦 𝗡𝗲𝘅𝘁 dla Badań i Analiz Akademickich — nasza kompleksowa platforma informacyjno-analityczna oparta na AI oraz dane makroekonomiczne CEIC ze źródeł tradycyjnych oraz alternatywnych wspierają naukowców akademickich, studentów i bibliotekarzy na całym świecie.